ธรรมะในสวนหลังบ้าน
ภิกษุทั้งหลาย เราย่อมไม่เล็งเห็นธรรมอื่นแม้อย่างหนึ่ง ที่เป็นเหตุให้อกุศลธรรมที่ยังไม่เกิด ย่อมเกิดขึ้น หรือเป็นเหตุให้กุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้ว ย่อมเสื่อมไป เหมือนกับความไม่มีสัมปชัญญะ ภิกษุทั้งหลาย เมื่อบุคคลไม่มีสัมปชัญญะ อกุศลธรรมที่ยังไม่เกิด...
ภิกษุทั้งหลาย ความไพบูลย์ ๒ อย่างเหล่านี้ ๒ อย่างอะไรบ้าง คือ ความไพบูลย์แห่งอามิส และความไพบูลย์แห่งธรรม ภิกษุทั้งหลาย เหล่านี้แล...
ถ้าบุคคลแม้มีสุตะน้อย ไม่ตั้งมั่นแล้วในศีล บัณฑิตทั้งหลาย ย่อมติเตียนเขาทั้ง ๒ ส่วน คือ ทั้งโดยศีลและโดยสุตะ. ถ้าบุคคลแม้มีสุตะน้อย ตั้งมั่นแล้วในศีล บัณฑิตทั้งหลาย ย่อมสรรเสริญเขาโดยศีล...
ในโลกนี้ ชนเหล่าใดไม่สำรวมในกามทั้งหลาย ยังไม่ปราศจากราคะ มีปกติบริโภคกาม ชนเหล่านั้นถูกตัณหาครอบงำเอาแล้ว เป็นผู้เข้าถึงชาติและชราอยู่ร่ำไป ชื่อว่าผู้ไปตามกระแส เพราะฉะนั้น บุคคลผู้เป็นนักปราชญ์ในโลกนี้ จึงเป็นผู้มีสติตั้งมั่นแล้ว...
ภิกษุทั้งหลาย ตัณหาเมื่อจะเภิดขึ้นแก่ภิกษุ ย่อมเกิดขึ้นในที่ใด ที่นั้นชื่อว่าเป็นที่เกิดขึ้นแห่งตัณหา มีอยู่ ๔ ประการเหล่านี้ ...
ถ้าภิกษุใด เดินอยู่ก็ตาม ยืนอยู่ก็ตาม นั่งอยู่ก็ตาม หรือนอนอยู่ก็ตาม ย่อมคิดถึงความคิดอันเป็นบาป อันอิงอาศัยเรือนอยู่. ภิกษุผู้เช่นนั้น เป็นผู้ดำเนินไปสู่ทางผิด หมกมุ่นแล้วในอารมณ์อันเป็นที่ตั้งแห่งความลุ่มหลง เป็นผู้ไม่สมควรที่จะบรรลุสัมโพธิญาณอันอุดม. แต่ถ้าภิกษุใด...
เทวดาชั้นดาวดึงส์ กล่าวถึงนรชนผู้เลี้ยงดูมารดาและบิดามีปกติประพฤติอ่อนน้อมต่อผู้ใหญ่ในตระกูล. เจรจาแต่คำอ่อนหวาน กล่าวแต่คำสมานมิตรสหาย ละคำพูดยุยงให้แตกกันประกอบในอุบายเพื่อกำจัดความตระหนี่ มีวาจาสัตย์ครอบงำความโกรธได้นั้นแหละว่า เป็นสัปบุรุษ.” -บาลี สํ. สคาถ. 15/336/907.
ผู้ใดมีศรัทธาตั้งมั่นไม่หวั่นไหวในพระตถาคต มีศีลอันงดงามที่พระอริยะพอใจและสรรเสริญ มีความเลื่อมใสในพระสงฆ์ และมีความเห็นที่ตรง. บัณฑิตทั้งหลายเรียกผู้นั้นว่า เป็นคนไม่ขัดสน ชีวิตของผู้นั้นไม่เปล่าประโยชน์. เพราะเหตุนั้น บุคคลผู้มีปัญญา เมื่อระลึกถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย พึงประกอบเนืองๆ ซึ่งศรัทธา...
มหาราช ฐานะ ๕ ประการเหล่านี้ อันสมณะ พราหมณ์ เทวดา มาร พรหม...
บุคคลจะเข้าใจว่า ผู้นี้ยอมอดกลั้นต่อเราได้เพราะความกลัวหรือไม่ก็ตาม แต่ประโยชน์ทั้งหลาย มีประโยชน์ของตนเป็นอย่างยิ่ง และประโยชน์ที่ยิ่งกว่าขันติไม่มี. บุคคลใดเป็นคนแข็งแรง แต่ยอมอดกลั้นต่อคนผู้ที่อ่อนแอกว่าได้ ความอดกลั้นของบุคคลนั้น บัณฑิตทั้งหลายกล่าวว่า เป็นขันติอย่างยิ่ง เพราะว่าผู้อ่อนแอ จำต้องอดทนอยู่เป็นประจำ.” -บาลี สํ....
