พระยายม ปรารถนาจะได้เกิดเป็นมนุษย์
… ภิกษุทั้งหลาย เรื่องเคยมีมาแล้ว พระยายมได้มีความคิดอย่างนี้ว่า ท่านผู้เจริญเอ๋ย เป็นอันว่า เหล่าสัตว์ที่ทำกรรมอันเป็นบาปไว้ในโลก ย่อมถูกนิรยบาลทำการลงโทษด้วยด้วยวิธีต่างๆ เห็นปานนี้ โอหนอ...
… ภิกษุทั้งหลาย เรื่องเคยมีมาแล้ว พระยายมได้มีความคิดอย่างนี้ว่า ท่านผู้เจริญเอ๋ย เป็นอันว่า เหล่าสัตว์ที่ทำกรรมอันเป็นบาปไว้ในโลก ย่อมถูกนิรยบาลทำการลงโทษด้วยด้วยวิธีต่างๆ เห็นปานนี้ โอหนอ...
ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจะสำคัญความข้อนี้ว่าอย่างไร ฝุ่นนิดหนึ่งที่เราช้อนขึ้นด้วยปลายเล็บนี้ กับมหาปฐพีนั้น อย่างไรไหนจะมากกว่ากัน ภันเต มหาปฐพีนั่นแหละเป็นดินที่มากกว่า ฝุ่นนิดหนึ่งเท่าที่ทรงช้อนขึ้นด้วยปลายเล็บนี้ เป็นของมีประมาณน้อย ฝุ่นนั้น...
ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนบุรุษทิ้งแอกที่มีรูเดียว ลงไปในมหาสมุทร มีเต่าตาบอดตัวหนึ่งอยู่ในมหาสมุทรนั้น ล่วงไปทุกๆ ๑๐๐ ปี จึงจะผุดขึ้นมาสักครั้งหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย พวกเธอจะสำคัญความข้อนั้นว่าอย่างไร...
สุนทริกภารทวาชพราหมณ์ทูลว่า “ท่านพระโคดม คนจำนวนมากถือกันว่า แม่น้ำพาหุกาให้ความบริสุทธิ์ได้ ท่านพระโคดม คนจำนวนมากถือกันว่า แม่น้ำพาหุกาเป็นบุญ อนึ่ง คนจำนวนมาก ไปลอยบาปกรรมที่ตนทำแล้ว ในแม่น้ำพาหุกา.” พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “คนพาลผู้มีกรรมชั่ว...
ครั้งนั้น นายบ้านนามว่าจัณฑะ (ดุร้าย) เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคยังที่ประทับ ถวายอภิวาทพระผู้มีภาคแล้วนั่งในที่สมควร ครั้นแล้วได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคว่า ภันเต อะไรหนอเป็นเหตุ อะไรหนอเป็นปัจจัย ให้บุคคลบางคนในกรณีนี้ ถึงความนับว่า...
สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่พระเวฬุวัน กลันทกนิวาปสถาน เขตพระนครราชคฤห์ สมัยนั้น ท่านพระลักขณะกับท่านพระมหาโมคคัลลานะอยู่ที่ภูเขาคิชฌกูฏ ครั้งนั้น เป็นเวลาเช้า ท่านพระมหาโมคคัลลานะ นุ่งแล้ว ถือบาตรและจีวรเข้าไปหาท่านพระลักขณะถึงที่อยู่. ครั้นเข้าไปหาแล้ว...
สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่พระวิหารเวฬุวัน กลันทกนิวาปสถาน เขตพระนครราชคฤห์ ครั้งนั้น นายบ้านอาชีพนักเต้นรำ นามว่าตาลบุตร เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคแล้วนั่งในที่สมควร ครั้นแล้วได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคว่า ภันเต ข้าพระองค์เคยได้ยินคำของนักเต้นรำ...
ครั้งนั้น นายบ้านอาชีพทหารม้าเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคยังที่ประทับ … ครั้นแล้วได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคว่า ภันเต ข้าพระองค์ได้ฟังคำของทหารม้า ผู้เป็นอาจารย์และปาจารย์ก่อนๆ1 กล่าวกันอย่างนี้ว่า ทหารม้าคนใด...
ภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๖ ประการ ย่อมเป็นเหมือนผู้ถูกนำมาเก็บไว้ในนรก ธรรม ๖ ประการอะไรบ้าง คือ เป็นผู้มีปกติพูดเท็จ เป็นผู้มีปกติพูดยุยงให้แตกกัน เป็นผู้มีปติพูดคำหยาบ เป็นผู้มีปกติพูดคำเพ้อเจ้อ เป็นผู้โลภเป็นผู้คะนอง. ภิกษุทั้งหลาย...
ภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๖ ประการ ย่อมเป็นเหมือนผู้ถูกนำมาเก็บไว้ในนรก ธรรม ๖ ประการอะไรบ้าง คือ เป็นผู้มีปกติฆ่าสัตว์มีชีวิต เป็นผู้มีปกติถือเอาสิ่งของที่เจ้าของไม่ได้ให้ เป็นผู้มีปกติประพฤติผิดในกาม เป็นผู้มีปกติพูดเท็จ เป็นผู้มีความปรารถนาเลวทราม เป็นผู้มีความเห็นผิด...