ธรรมะวันอุโบสถ (26/02/2025)

ภิกษุทั้งหลาย การเกิดขึ้นแห่งตัณหา เมื่อจะเกิด ย่อมเกิดขึ้นแก่ภิกษุในที่ใด (ก็ตาม) มีอยู่ ๔ ประการเหล่านี้ ๔ ประการอะไรบ้าง   ภิกษุทั้งหลาย ตัณหาเมื่อจะเกิด ย่อมเกิดขึ้นแก่ภิกษุ เพราะจีวรเป็นเหตุ ตัณหาเมื่อจะเกิด... read more

คนเรา เมื่อมีการอยู่ร่วมกันกับคนที่สะอาด หรือคนที่ไม่สะอาดก็ตาม ต้องมีสติกำกับอยู่ด้วยเสมอ แต่นั้นพึงสามัคคีต่อกัน มีปัญญาทำที่สุดทุกข์แห่งตนเถิด.” read more

ท่านทั้งหลายจงปรารภความเพียร จงทำความเพียรอย่างไม่หยุดหย่อน จงประกอบ (ความเพียร) ในคำสอนของพระพุทธเจ้าเถิด จงกำจัดกองทัพแห่งมัจจุ ดุจช้างทำลายเรือนที่ทำด้วยไม้อ้อ ฉันนั้น.   ในธรรมวินัยนี้ ผู้ใดเป็นผู้ไม่ประมาทแล้ว จักละชาติสงสาร กระทำที่สุดแห่งทุกข์ได้.”   บาลี สํ. สคาถ. 15/230/618. read more

ภิกษุทั้งหลาย ถ้าโจรผู้คอยหาช่องพึงเลื่อยอวัยวะน้อยใหญ่ของใคร ด้วยเลื่อยมีด้ามสองข้าง ผู้ใดมีใจประทุษร้ายในโจรนั้น ผู้นั้นชื่อว่าไม่ทำตามคำสอนของเรา เพราะเหตุที่มีใจประทุษร้ายต่อโจรนั้น    ภิกษุทั้งหลาย ในกรณีนั้น เธอพึงทำการศึกษาอย่างนี้ว่า   จิตของเราจักไม่แปรปรวน เราจักไม่กล่าววาจาอันเป็นบาป เราจักเป็นผู้มีจิตเอ็นดูเกื้อกูล มีจิตประกอบด้วยเมตตา ไม่มีโทสะในภายในอยู่... read more

อุทายิ ภิกษุในกรณีนี้ เพราะสงัดจากกามและอกุศลธรรมทั้งหลาย จึงบรรลุปฐมฌาน อันมีวิตกวิจาร มีปีติและสุข อันเกิดจากวิเวกแล้วแลอยู่ เพราะวิตกวิจารระงับไป จึงบรรลุทุติยฌาน อันเป็นเครื่องผ่องใสแห่งจิตในภายใน เป็นธรรมเอกผุดขึ้น ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร... read more

ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเป็นผู้มีความหลีกเร้นเป็นที่มายินดี ยินดีในการหลีกเร้น หมั่นประกอบความสงบแห่งจิตภายใน ไม่เหินห่างจากฌาน ประกอบด้วยวิปัสสนา และเพิ่มพูนการอยู่สุญญาคารเถิด. ภิกษุทั้งหลาย เมื่อเธอทั้งหลายมีความหลีกเร้นเป็นที่มายินดี ยินดีในการหลีกเร้น หมั่นประกอบความสงบแห่งจิตภายใน ไม่เหินห่างจากฌาน ประกอบด้วยวิปัสสนา และเพิ่มพูนการอยู่สุญญาคาร ย่อมหวังผลอย่างใดอย่างหนึ่ง จากผล ๒ อย่าง คือ อรหัตตผลในปัจจุบัน หรือเมื่อยังมีอุปาทิเหลืออยู่ ก็จะเป็นอนาคามี." -บาลี ขุ.... read more

… โมคคัลลานะ เพราะเหตุนั้นแหละ เธอพึงศึกษาอย่างนี้ว่า เราจักไม่พูดถ้อยคำซึ่งจะเป็นเหตุให้ทุ่มเถียงกัน โมคคัลลานะ เธอพึงศึกษาอย่างนี้. โมคคัลลานะ เมื่อมีถ้อยคำซึ่งจะเป็นเหตุให้ทุ่มเถียงกัน ก็จำเป็นจะต้องพูดมาก เมื่อมีการพูดมาก ย่อมคิดฟุ้งซ่าน เมื่อคิดฟุ้งซ่าน ย่อมไม่สำรวม... read more

ท่านจงพยายามตัดกระแสตัณหา จงบรรเทากามเสียเถิดพราหมณ์ เพราะมุนีผู้ไม่ละกาม ย่อมไม่เข้าถึงความเป็นผู้มีจิตแน่วแน่ได้.   ถ้าบุคคลจะพึงทำความเพียร พึงทำความเพียรนั้นอย่างจริงจัง พึงบากบั่น ทำความเพียรนั้นให้มั่น เพราะว่าการบรรพชาที่ปฏิบัติย่อหย่อน ยิ่งโปรยโทษดังฝุ่นธุลี.   ความชั่ว ไม่ทำเสียเลยประเสริฐกว่า เพราะทำความชั่วแล้ว ย่อมเดือดร้อนในภายหลัง.   ก็กรรมใดที่ทำแล้วไม่เดือดร้อนในภายหลัง... read more

ชีวกะ ผู้ใด ทำการฆ่าสัตว์เจาะจงถวายตถาคตหรือสาวกของตถาคต ผู้นั้นย่อมประสบกับสิ่งที่ไม่ใช่บุญเป็นอันมาก ด้วยเหตุ ๕ ประการ คือ ข้อที่บุคคลนั้น กล่าวอย่างนี้ว่า ท่านจงไปนำสัตว์ชื่อนั้นมา ดังนี้ ชื่อว่าย่อมประสบกับสิ่งที่ไม่ใช่บุญเป็นอันมาก ด้วยเหตุประการที่... read more

บุคคลไม่ควรคำนึงถึงสิ่งที่ล่วงไปแล้ว ไม่ควรมุ่งหวังสิ่งที่ยังไม่มาถึง สิ่งใดล่วงไปแล้ว สิ่งนั้นก็เป็นอันละไปแล้ว และสิ่งใดที่ยังไม่มาถึง สิ่งนั้นก็เป็นอันยังไม่มาถึง.   ก็บุคคลใด เห็นแจ้งธรรมที่เป็นปัจจุบัน ไม่ง่อนแง่น ไม่คลอนแคลนในธรรมนั้นๆ ได้ บุคคลนั้น พึงเจริญธรรมนั้นเนืองๆ ให้แจ่มแจ้งเถิด.   พึงทำความเพียรเสียในวันนี้แหละ ใครเล่าจะรู้ว่า ความตายอาจมีในวันพรุ่งนี้ เพราะว่าความผัดเพี้ยนกับมัจจุราชผู้มีเสนามากนั้น ย่อมไม่มีแก่เราทั้งหลาย.   มุนีผู้สงบย่อมเรียกบุคคลผู้มีปกติอยู่อย่างนี้ มีความเพียร ไม่เกียจคร้าน... read more