ธรรมะวันอุโบสถ (17/02/2026)

… ข้อที่เรากล่าวดังนี้ว่า สารีบุตร เรากล่าวรูปที่รู้ได้ด้วยตาไว้ ๒ อย่าง คือ ที่ควรเสพ และที่ไม่ควรเสพนั้น เราอาศัยอะไรกล่าวแล้ว.   สารีบุตร เมื่อเสพรูปที่รู้ได้ด้วยตาเช่นใด อกุศลธรรมย่อมเจริญยิ่ง... read more

อัคคิเวสสนะ อาสวะทั้งหลาย อันทำให้เศร้าหมอง ทำให้เกิดในภพใหม่ ให้มีความกระวนกระวาย มีผลเป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไป บุคคลใดยังละไม่ได้ เรากล่าวบุคคลนั้นว่า เป็นผู้หลง อัคคิเวสสนะ... read more

ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนสวนที่น่ารื่นรมย์ ป่าที่น่ารื่นรมย์ ภูมิประเทศที่น่ารื่นรมย์ สระโบกขรณีที่น่ารื่นรมย์ ในชมพูทวีปนี้ มีจำนวนน้อย ส่วนสถานที่อันเป็นที่ดอน เป็นที่ลุ่ม เป็นลำน้ำ เป็นที่มีตอและหนาม เป็นภูเขาสูงชันขรุขระ มีจำนวนมากกว่า.   ภิกษุทั้งหลาย... read more

ผู้ใดประทุษร้ายต่อบุคคลผู้ไม่ประทุษร้าย ซึ่งเป็นบุรุษผู้บริสุทธิ์ ไม่มีกิเลสเป็นเครื่องยั่วยวน.   บาปย่อมกลับคืนสู่บุคคลนั้น ซึ่งเป็นคนพาลโดยแท้.   เปรียบเหมือนผงธุลีอันละเอียด ที่บุคคลซัดไปทวนลม (ย่อมปลิวกลับมา) ดังนี้."   -บาลี สคาถ. สํ. 15/241/639. read more

… เพราะอาศัยผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งสุขเวทนา สุขเวทนาจึงเกิดขึ้น เพราะความดับแห่งผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งสุขเวทนา สุขเวทนาที่เกิดขึ้นเพราะอาศัยผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งสุขเวทนานั้น จึงดับ จึงสงบไป. เพราะอาศัยผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งทุกขเวทนา ทุกขเวทนาจึงเกิดขึ้น เพราะความดับแห่งผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งทุกขเวทนา ทุกขเวทนาที่เกิดขึ้นเพราะอาศัยผัสสะอันเป็นที่ตั้งแห่งทุกขเวทนานั้น จึงดับ จึงสงบไป.... read more

ภิกษุทั้งหลาย สัตว์ทั้งหลายที่ไม่มีเท้าก็ดี มี ๒ เท้าก็ดี มี ๔ เท้าก็ดี มีเท้ามากก็ดี มีรูปก็ดี ไม่มีรูปก็ดี มีสัญญาก็ดี ไม่มีสัญญาก็ดี มีสัญญาก็มิใช่จะไม่มีสัญญาก็มิใช่ก็ดี มีประมาณเท่าใด ตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธะ บัณฑิตกล่าวว่า เป็นผู้เลิศกว่าบรรดาสัตว์เหล่านั้น. ภิกษุทั้งหลาย ฉันใดก็ฉันนั้น กุศลธรรมเหล่าใดเหล่าหนึ่งบรรดามี กุศลธรรมเหล่านั้นทั้งหมด... read more

ภูเขาใหญ่ล้วนแต่เป็นศิลา สูงจดท้องฟ้า กลิ้งบดสัตว์มาโดยรอบทั้ง ๔ ทิศแม้ฉันใด   ชราและมรณะก็ฉันนั้น ย่อมครอบงำสัตว์ทั้งปวง คือ พวกกษัตริย์ พวกพราหมณ์ พวกเวสส์ พวกศูทร พวกจัณฑาล... read more

ภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงอปริหานิยธรรม ๖ ประการ แก่เธอทั้งหลาย   … ก็อปริหานิยธรรม ๖ ประการอะไรบ้าง คือ   ๑) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการทำงาน ๒) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการพูดคุย ๓) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการหลับ ๔)... read more

… ภันเต ก็การเห็นโดยถูกต้องมีประโยชน์อย่างไร. ราธะ การเห็นโดยถูกต้อง มีประโยชน์เพื่อความเบื่อหน่าย.   ภันเต ก็ความเบื่อหน่ายมีประโยชน์อย่างไร. ราธะ ความเบื่อหน่าย มีประโยชน์เพื่อการคลายความพอใจ.   ภันเต ก็การคลายความพอใจมีประโยชน์อย่างไร ราธะ การคลายความพอใจ มีประโยชน์เพื่อหลุดพ้น.   ภันเต ก็ความหลุดพ้นมีประโยชน์อย่างไร... read more

ภิกษุทั้งหลาย ข้อนี้ย่อมเป็นธรรมที่เหมาะสมแก่กุลบุตรผู้บวชด้วยศรัทธา คือ พึงเป็นผู้พิจารณาเห็นความไม่เที่ยงในรูปอยู่ … เห็นความไม่เที่ยงในเวทนาอยู่ … เห็นความไม่เที่ยงในสัญญาอยู่ … เห็นความไม่เที่ยงในสังขารอยู่ … เห็นความไม่เที่ยงในวิญญาณอยู่.   ผู้ใดมากด้วยการพิจารณาเห็นความไม่เที่ยงในรูปอยู่... read more