ธรรมะวันมาฆบูชา (03/03/2026)

ภิกษุทั้งหลาย เมื่อภิกษุประกอบเนืองๆ ในการเจริญภาวนาอยู่ แม้จะไม่มีความปรารถนาอย่างนี้ว่า โอหนอ ขอจิตของเราจงหลุดพ้นจากอาสวะ เพราะไม่มีอุปาทานเถิด ดังนี้ โดยที่แท้ จิตของภิกษุนั้น ย่อมหลุดพ้นจากอาสวะ เพราะไม่มีอุปาทานได้เอง.   ข้อนั้นเพราะเหตุอะไร ควรกล่าวว่า... read more

… ภิกษุ เมื่อใด เธอศึกษาในอธิศีลสิกขา ศึกษาในอธิจิตตสิกขา และศึกษาในอธิปัญญาสิกขา เมื่อนั้น เธอผู้กำลังศึกษาในอธิศีลสิกขา ศึกษาในอธิจิตตสิกขา และศึกษาในอธิปัญญาสิกขาอยู่ จะละราคะ โทสะ และโมหะเสียได้ เพราะละราคะ... read more

ภิกษุทั้งหลาย ปริญญา (ความรอบรู้) เป็นอย่างไร   ภิกษุทั้งหลาย ความสิ้นราคะ ความสิ้นโทสะ ความสิ้นโมหะ อันใด อันนั้นแหละเราเรียกว่า ปริญญา.“   - บาลี สํ.... read more

ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ย่อมไม่ควรเพื่อบรรลุสัมมาสมาธิ ธรรม ๕ ประการอะไรบ้าง คือ ภิกษุในกรณีนี้ เป็นผู้ไม่อดทนต่อรูป เป็นผู้ไม่อดทนต่อเสียง เป็นผู้ไม่อดทนต่อกลิ่น เป็นผู้ไม่อดทนต่อรส เป็นผู้ไม่อดทนต่อโผฏฐัพพะ ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕... read more

ภิกษุทั้งหลาย จักร ๔ ประการเหล่านี้ เป็นเหตุให้เทวดาและมนุษย์ทั้งหลายผู้ถึงพร้อมแล้วหมุนไปได้ และถึงความเป็นใหญ่ ถึงความไพบูลย์ในโภคทรัพย์ทั้งหลายได้โดยไม่นานเลย จักร ๔ ประการอะไรบ้าง คือ  ๑) การอยู่ในถิ่นที่เหมาะสม... read more

ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเป็นผู้มีความหลีกเร้นเป็นที่มายินดี ยินดีในการหลีกเร้น หมั่นประกอบความสงบแห่งจิตภายใน ไม่เหินห่างจากฌาน ประกอบด้วยวิปัสสนา และเพิ่มพูนการอยู่สุญญาคารเถิด. ภิกษุทั้งหลาย เมื่อเธอทั้งหลายมีความหลีกเร้นเป็นที่มายินดี ยินดีในการหลีกเร้น หมั่นประกอบความสงบแห่งจิตภายใน ไม่เหินห่างจากฌาน ประกอบด้วยวิปัสสนา และเพิ่มพูนการอยู่สุญญาคาร ย่อมหวังผลอย่างใดอย่างหนึ่ง จากผล ๒ อย่าง คือ อรหัตตผลในปัจจุบัน หรือเมื่อยังมีอุปาทิเหลืออยู่ ก็จะเป็นอนาคามี." -บาลี ขุ.... read more

ภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการ เรากล่าวว่า เป็นผู้มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก มียศใหญ่ ธรรม ๔ ประการ อะไรบ้าง... read more

ภิกษุทั้งหลาย ความอิ่มในการเสพสิ่ง ๓ อย่าง ย่อมไม่มี ๓ อย่างอะไรบ้าง.   ความอิ่มในการนอนหลับ ความอิ่มในการดื่มสุราและเมรัย ความอิ่มในการเสพเมถุนธรรม.   ภิกษุทั้งหลาย ความอิ่มในการเสพสิ่ง ๓ อย่างเหล่านี้แล ย่อมไม่มี.”   -บาลี อํ. เอก.... read more

ภิกษุทั้งหลาย บุคคลเมื่อรู้อยู่เห็นอยู่ซึ่งตา โดยความเป็นของไม่เที่ยง ย่อมละสังโยชน์ได้ บุคคลเมื่อรู้อยู่เห็นอยู่ซึ่งรูปทั้งหลาย … ซึ่งจักษุวิญญาณ … ซึ่งจักษุสัมผัส … ซึ่งสุขเวทนา ทุกขเวทนา หรืออทุกขมสุขเวทนา... read more

... ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกาใด ประพฤติธรรมสมควรแก่ธรรม ปฏิบัติชอบยิ่ง ปฏิบัติตามธรรมอยู่ ผู้นั้นชื่อว่า ย่อมสักการะเคารพนับถือบูชาตถาคต ด้วยการบูชาอันสูงสุด   ... เพราะฉะนั้นเธอพึงกำหนดใจว่า... read more