ธรรมะวันอุโบสถ (03/07/2025)

ธรรม ๖ ประการเหล่านี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ ธรรม ๖ ประการอะไรบ้าง คือ ๑) ความเป็นผู้เคารพในศาสดา ๒) ความเป็นผู้เคารพในธรรม ๓) ความเป็นผู้เคารพในสงฆ์ ๔) ความเป็นผู้เคารพในสิกขา ๕)... read more

บุคคลพวกหนึ่ง ตั้งอยู่ในความไม่สงบ ทำร้ายเขา ฆ่าเขา หรือทำให้เขาเศร้าโศกแล้วจึงให้ทาน ทักษิณานั้นจัดว่าเป็นทักษิณาอันมีหน้าอันนองด้วยน้ำตา จัดว่าเป็นทานที่เป็นไปกับด้วยอาชญา จึงมีค่าไม่เท่าส่วนแห่งทานที่ให้ด้วยความสงบ."   -บาลี สํ. สคาถ. 15/163/93. read more

… ภันเต ก็การเห็นโดยถูกต้องมีประโยชน์อย่างไร. ราธะ การเห็นโดยถูกต้อง มีประโยชน์เพื่อความเบื่อหน่าย.   ภันเต ก็ความเบื่อหน่ายมีประโยชน์อย่างไร. ราธะ ความเบื่อหน่าย มีประโยชน์เพื่อการคลายความพอใจ.   ภันเต ก็การคลายความพอใจมีประโยชน์อย่างไร ราธะ การคลายความพอใจ มีประโยชน์เพื่อหลุดพ้น.   ภันเต ก็ความหลุดพ้นมีประโยชน์อย่างไร... read more

บุคคลไม่ควรคำนึงถึงสิ่งที่ล่วงไปแล้ว ไม่ควรมุ่งหวังสิ่งที่ยังไม่มาถึง สิ่งใดล่วงไปแล้ว สิ่งนั้นก็เป็นอันละไปแล้ว และสิ่งใดที่ยังไม่มาถึง สิ่งนั้นก็เป็นอันยังไม่มาถึง.   ก็บุคคลใด เห็นแจ้งธรรมที่เป็นปัจจุบัน ไม่ง่อนแง่น ไม่คลอนแคลนในธรรมนั้นๆ ได้ บุคคลนั้น พึงเจริญธรรมนั้นเนืองๆ ให้แจ่มแจ้งเถิด.   พึงทำความเพียรเสียในวันนี้แหละ ใครเล่าจะรู้ว่า ความตายอาจมีในวันพรุ่งนี้ เพราะว่าความผัดเพี้ยนกับมัจจุราชผู้มีเสนามากนั้น ย่อมไม่มีแก่เราทั้งหลาย.   มุนีผู้สงบย่อมเรียกบุคคลผู้มีปกติอยู่อย่างนี้ มีความเพียร ไม่เกียจคร้าน... read more

ภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้พิจารณาเห็นโดยความเป็นของน่าพอใจ ในธรรมทั้งหลาย อันเป็นที่แห่งสังโยชน์อยู่ ย่อมละราคะ โทสะ โมหะไม่ได้    เพราะละราคะ โทสะ โมหะไม่ได้แล้ว ย่อมไม่พ้นจากชาติ ชรา มรณะ... read more

ภิกษุทั้งหลาย พรหมจรรย์นี้ ไม่ใช่มีลาภสักการะและเสียงเยินยอเป็นอานิสงส์ พรหมจรรย์นี้ ไม่ใช่มีความถึงพร้อมด้วยศีลเป็นอานิสงส์ พรหมจรรย์นี้ ไม่ใช่มีความถึงพร้อมด้วยสมาธิเป็นอานิสงส์ พรหมจรรย์นี้ไม่ใช่มีความถึงพร้อมด้วยญาณทัสสนะเป็นอานิสงส์. ภิกษุทั้งหลาย ก็เจโตวิมุตติที่ไม่กำเริบอันใดมีอยู่ พรหมจรรย์นี้มีเจโตวิมุตตินั่นแหละเป็นประโยชน์ที่มุ่งหมาย มีเจโตวิมุตตินั่นแหละเป็นแก่นสาร มีเจโตวิมุตินั่นแหละเป็นผลสุดท้ายของพรหมจรรย์. - บาลี มู. ม. 12/373/352. read more

อุทายิ ภิกษุในกรณีนี้ เพราะสงัดจากกามและอกุศลธรรมทั้งหลาย จึงบรรลุปฐมฌาน อันมีวิตกวิจาร มีปีติและสุข อันเกิดจากวิเวกแล้วแลอยู่ เพราะวิตกวิจารระงับไป จึงบรรลุทุติยฌาน อันเป็นเครื่องผ่องใสแห่งจิตในภายใน เป็นธรรมเอกผุดขึ้น ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร... read more

ภันเต ปริยายอื่นยังมีอีกหรือไม่ ที่ภิกษุสงฆ์อยู่ด้วยอาการอย่างไร จึงชื่อว่าอยู่เป็นผาสุก.   มีอยู่ อานนท์ คือ เมื่อภิกษุเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยศีลด้วยตนเองแล้ว ไม่กล่าวข่มผู้อื่นด้วยศีลอันยิ่ง เป็นผู้คอยเพ่งดูตนเอง ไม่มัวเพ่งดูคนอื่น เป็นผู้ยังไม่ปรากฏมีชื่อเสียง ก็ไม่กระวนกระวายใจเพราะความไม่ปรากฏมีชื่อเสียงนั้น เป็นผู้ได้ตามต้องการ ได้ไม่ยาก ได้ไม่ลำบาก... read more

ภันเต ผู้เกิดมาแล้ว ที่จะพ้นจากชราและมรณะ มีอยู่บ้างหรือไม่.   มหาราช ผู้เกิดมาแล้ว ที่จะพ้นจากชราและมรณะไม่มีเลย.   แม้กษัตริย์มหาศาล ซึ่งเป็นผู้มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก มีทองและเงินมาก มีอุปกรณ์น่าปลื้มใจมาก มีทรัพย์คือข้าวเปลือกมาก... read more

ภิกษุทั้งหลาย เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย มีรูปเป็นที่มายินดี ยินดีแล้วในรูป บันเทิงด้วยรูป เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ย่อมอยู่เป็นทุกข์ เพราะความแปรปรวน ความเสื่อมสลาย และความดับไปของรูป. ภิกษุทั้งหลาย เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย มีเสียงเป็นที่มายินดี... read more